Vẽ tranh bằng chỉ

Bước chân vào phòng trình bày của Thêu Việt, tôi cảm thấy như lạc tham gia phòng tranh của một họa sĩ. Toàn bộ thành quả ở đây là tranh thêu với những chủ đề phong cảnh làng quê, đậm chất văn hóa vn.

TIN LIÊN QUAN
	BST áo dài Lan Hương mở bán phu nhân nguyên thủ các nước đến Thủ đô
	“Hộ chiếu số” - biện pháp phát hành làng nghề truyền thống

Phòng giới thiệu nằm trong ngôi nhà ở phường Tôn Đức Thắng (Hà Nội) mang dáng vẻ cổ đại, hấp dẫn ánh nhìn của phổ biến người qua tuyến đường.

Đón rước chúng tôi là người đàn ông trung niên có nước da ngăm ngăm, dáng vẻ chân chất. Anh là nghệ nhân tranh thêu truyền thống có tiếng Thủ đô – Nguyễn Văn Công, quê ở huyện Hậu Lộc (Thanh Hóa).

Mê mải ngắm những bức tranh thêu trưng bày ở đây, tôi cảm nhận mỗi công trình nhịn nhường như đã thấm đẫm mồ hôi và cả máu đầu ngón tay người thợ vào từng sợi chỉ.

Anh Công tâm sự: “Thêu thùa vốn là việc của thiếu phụ do nó đòi hỏi sự khéo léo, tường tận. Vậy mà tôi lại say mê lao vào công việc này như là do số mệnh sắp đặt”.

Những thành quả mà anh sáng tác luôn có một phong cách riêng: mềm mại và quyến rũ.

Nghệ nhân Nguyễn Văn Công trưng bày một item tranh thêu. (Ảnh: Trung Hiếu)

Cố gắng vực lại nghề

Năm 1991, anh Công ra Hà Nội học đại học. Mặc dầu học ngành nghề khoa học điện tại Đại học Bách khoa Hà Nội, nhưng niềm đam mê thêu đã thôi thúc anh học vẽ tranh và kỹ thuật tạo hình từ một vài bằng hữu khi đó là học sinh mỹ thuật. Tình yêu hội họa trong anh cứ lớn dần.

Anh chia sẻ: "Tôi quyết định tậu con đường riêng của bản thân, và chỉ có nghệ thuật tranh thêu truyền thống mới giúp tôi chấp hành được niềm ham mê: vẽ tranh bằng những sợi chỉ”.

Tham gia nghề thêu năm 2008,  những người thầy đầu tiên của anh là các nghệ nhân lão thành Nguyễn Cao Bính, Thái Văn Bôn. “Có công mài sắt có ngày nên kim”, sau đa dạng năm kiên định, anh đã biến thành thợ chuyên nghiệp.

Nhưng cuộc sống chẳng hề lúc nào cũng tiện lợi. Kinh tế gian khổ làm đa dạng nghệ nhân đã phải bỏ nghề. Anh Công kể lại, khi tham gia thăm các làng nghề thêu truyền thống nhiều người biết đến như Quất Động (Thủ đô), Xuân Nẻo (Hưng Yên), Văn Lâm (Ninh Bình), và Minh Lãng (Thái Bình), anh nhận thấy không còn phổ quát người khẩn thiết với nghề nữa. “Nhân tố này khiến tôi trằn trọc mãi, nhưng sau cùng tôi phấn đấu phải vực dậy nghề truyền thống từ vẻ đẹp sẵn có của phiên bản sắc Việt”, anh Công tâm tình.

Anh cho biết, nghề thêu Việt Nam có từ thời phong kiến, tổ nghề là cụ Lê Công Hành. “Ngày xưa, những sợi chỉ được nhuộm bằng những nguyên liệu giản dị, có sẵn ở làng quê như củ nâu, vỏ bàng, lá vông, hoa hòe, cây chàm… Nhìn đơn giản vậy thôi, nhưng nhuộm dứt là lên đủ các màu thích mắt”.

Chất liệu làm nên một bức tranh thêu truyền thống là vải lụa, cùng với các loại chỉ tơ, chỉ bóng. “Lý lẽ nối đầu chỉ cũng rất quan trọng đối với thợ thêu tranh chuyên nghiệp. Rộng rãi người khi mới tham gia nghề, hoặc tham gia nghề lâu nhưng không được chỉ bảo chu đáo thường không nhân thức nhân tố này khiến cho vũ khí thô. Đặc biệt, công nghệ thêu tranh truyền thống là đi từ trái sang phải, trên xuống dưới, trong khoảng trong ra ngoài cũng phải đảm bảo. Thế nên, nếu như coi thêu tranh truyền thống là dễ chơi thì thật sai trái”, anh Công san sẻ.

Anh nói, nghề thêu ở vn sau phổ quát năm thăng trầm đã thực hiện được trình độ nghệ thuật rất cao. Vì thế, trước khi chỉ dạy cho các học viên, anh giải thích rất kỹ về lịch sử, kỹ thuật và những đặc điểm của dòng tranh thêu thuần Việt. Anh đã hướng dẫn tài năng thêu cao cấp cho khoảng 80 thợ. Những mẫu tranh do anh Công sáng tác đều gắn với phong cảnh Việt Nam. Hình ảnh những làng quê yên bình, cây đa, bến nước, mái đình, những con trâu, con gà, bè phái cá chép… đều gần gũi và thấm đẫm hồn Việt.

Tinh hoa thuần Việt

Hiện giờ, 10 xưởng thêu của anh Công tại Hà Nội và các thức giấc phụ cận tạo việc làm cho gần 400 công sức. Anh luôn xem xét phát triển loại tranh thêu nhị mặt. “Đây là loại tranh chẳng phải để treo mà để trình bày, bởi người xem có thể thưởng ngoạn cả nhì mặt của tranh. Khoảng trắng của bức chụp là tấm lụa mỏng manh có thể nhìn xuyên qua. Đó là tinh hoa và bước tạo ra của tranh thêu vn”, anh Công chắc chắn.

“Mấy năm vừa mới đây, phổ quát người thích làm theo kiểu tranh thêu chữ thập của Trung Quốc. Hậu quả là tranh thêu truyền thống vn bị mai một dần bạn dạng sắc. Tranh thêu Việt Nam dù được thế giới ưa chuộng nhưng chính chúng ta lại không hiểu và không gìn giữ. Thế nên tôi quyết định đi sâu tham gia đề tài dân tộc để khơi gợi cho người khác thêm yêu văn hóa của phụ thân ông”, anh Công tâm can.

Nhiều bức chụp thêu do anh Công và những người thợ của anh làm cho ra đã được khách quốc tế mua về treo trang trọng tại các khách sạn hoặc trưng bày tại bảo tàng, trưng bày vật phẩm mỹ thuật. Được chế tác lao động và tận tường, mỗi bức ảnh thêu có giá từ một số triệu đến hàng trăm triệu đồng.

Thế nhưng đối với người nghệ nhân này, tiền bạc không hẳn là mục đích tối thượng. “Tôi mong sao thế hệ chúng ta có thể hồi phục và bảo tồn nghề thêu tranh, có lúc đã đầy đủ thất truyền, và mong sao trong tương lai, nghệ thuật thêu sẽ được giảng dạy trong nhà trường, để các em học sinh có thêm hiểu biết về di sản cha ông để lại”, anh Công bộc bạch.

Để các di sản văn hóa phi vật thể không bị mai một “Phổ biến di sản văn hóa phi vật thể kén người thừa hưởng, kén cả người thưởng thức. Nhưng không vì vậy mà chúng ta để ...

Quạt nghệ thuật - còn đó một nghệ nhân Mua trục đường về xóm Giáo, hỏi thăm nhà anh Dương Văn Đoàn người nào cũng nhân thức vì từ lâu anh đã là người nhiều người biết đến của ...

Nghệ nhân Hà Thị Cầu: "Một đời tiến công phấn đeo hoa" Nhắc đến danh hiệu nghệ nhân - nghệ sĩ ưu tú ở đất Ninh Bình, người ta nhớ ngay đến bà Hà Thị Cầu - ...

Trung Hiếu

Có thể bạn quan tâm: kinh nghiệm