Tân Tổng thống Đức – nhà ngoại giao có thú vui thân thiện

Không chỉ là nhà ngoại giao nay đây mai đó, tân Tổng thống Đức Frank-Walter Steinmeier còn là người quan tâm tới những vấn đề nhỏ của người địa phương và từng hiến thận cho người vợ của bản thân.

TIN LIÊN QUAN
	Việt Nam hoan nghênh và chúc mừng tân Tổng thống Đức
	Đức chính thức có Tổng thống mới

Trưa 22/3, tân Tổng thống Đức Frank-Walter Steinmeier đã tuyên thệ nhậm chức tại cuộc họp của Quốc hội và Hội đồng Liên bang Đức, chính thức trở thành Tổng thống.

Thông điệp trước tiên

Trong bài thổ lộ nhậm chức, Tổng thống Steinmeier thể hiện sự quan trọng sự cấp thiết của việc thông thường tay bảo vệ nền dân chủ và các giá trị truyền thống vì “sự hứng khởi với thể chế nhạo độc tài” đang ăn sâu bám rễ ở châu Âu, hay như Tổng thống vừa rời nhiệm sở Joachim Gauck nói trong diễn văn giã từ, “nền dân chủ tự do đang bị nạt dọa” bởi chủ nghĩa cực cam đoan và khủng bố, của những tham vọng quyền lực khắp nơi trên nhân loại. Nhưng mặt khác, sự đe dọa còn đến từ sự xơ cứng, bê trễ và thiếu chuyển di cũng như sự tin yêu vào sự vận hành của các thể giễu cợt dân chủ vốn từng là nơi khắc phục các điều chính trị của quốc gia.

Ông Steinmeier phát biểu tại Quốc hội Đức lần trước tiên với nhân cách Tổng thống. (Nguồn: AP)

Ông thể hiện sự quan trọng, “đương đầu cho dân chủ ko phải chỉ là trách nhiệm của hệ thống chính trị, nhưng chính trị cũng phải hiểu rằng trong thời buổi gian khổ bây chừ, khi những trị giá cũ mất dần nhưng chưa có cái thay thế, thì những mâu thuẫn quốc tế cũng sẽ gây ra những bất ổn bắt nạt dọa tự do và an ninh trong nước”.

“Vậy tương lai của hầu hết chúng ta là gì? Câu giải đáp không chỉ là một. Mai sau rộng mở nhưng nó cũng cực kì mịt mù! Trong cuộc gặp sau cùng của tôi với (cố Tổng thống Israel vừa tắt hơi) Shimon Peres, tôi được nghe cuộc hội thoại với một thiếu nữ trẻ. Người này hỏi: Mai sau mang đến cho chúng ta cái gì? Thay vì tư vấn dài dòng, ông Peres đã kể một câu chuyện:  Mai sau là một trận chiến giữa nhị con sói. Một con là cái ác nghiệt, bạo lực, số đông áp và lo âu, còn con kia đại diện cho cái thiện, cho hòa bình, kì vọng và bình đẳng. Vậy con nào thắng?, người thanh nữ hỏi. Peres cười và nói: Con nào được cô chăm bẵm”. Bài học rút ra là: tương lai ở trong tay chúng ta, nhất là ở trong tay thế hệ trẻ!”

Đó là thông điệp đầu tiên tân Tổng thống muốn gửi tới cư dân Đức ngay sau lễ tuyên thệ.

Công chức mẫn cán

Tân Tổng thống Steinmeier có phổ quát điểm khác so với các bậc tiền nhiệm vừa mới đây. Ông chưa bao giờ là thủ hiến một bang nào như Johanes Rau (1999-2004), Christian Wulff (2010-2012) hay đứng đầu một nhánh quyền lực như Roman Herzog (1994-1999) từng là Chánh án Tòa án Hiến pháp Liên bang, đứng đầu một công ty quốc tế (Quỹ tiền tệ quốc tế IMF) như Horst Köhler (2004-2010). Ông cũng khác hoàn toàn người tiền nhiệm Joachim Gauck vốn là mục sư Tin lành đã về hưu và là “nhà chống chọi dân chủ” trước đây ở Cộng hòa dân chủ Đức. Tuy chưa bao giờ là Chủ toạ Đảng dân chủ phường hội Đức nhưng ông đã được đảng này trưng bày ra tranh cử chức Thủ tướng và khi phải nhịn nhường bước trước bà Angela Merkel, ông đã biến thành Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao trong nhiệm kỳ của chính phủ “đại đoàn kết”.

Điểm cộng và được dư luận đánh giá cao nhất về ông là sự mẫn cán, nồng nhiệt của một công chức Đức điển hình. Ông đã góp phần quan trọng trong doanh nghiệp vận động bầu cử để đưa Thủ hiến bang Niedersachsen Gehard Schroeder lên khiến Thủ tướng (1998-2005). Khi chuyển lên Thủ đô Berlin cùng Thủ tướng Schroeder, ông Steinmeier trực tiếp khiến Chánh Văn phòng Thủ tướng, cánh tay phải của Thủ tướng Schroeder. Ở vị trí nào ông cũng được bình chọn về tác phong giản dị, gần gũi và làm việc hiệu quả, được bè bạn cũng như kẻ thù chính trị coi là người kiến lập quyền lực (“Machtmaker”, “Power Maker”).

Ông cũng là người không quá quan trọng địa vị, vai vế. Tiêu biểu là khi ông Sigmar Gabriel được bầu khiến cho Chủ toạ SPD khi đang đảm nhiệm Bộ trưởng Kinh tế, ông Steinmeier đã “dường” chức danh “Phó Thủ tướng” sang cho ông Gabriel mặc dầu theo truyền thống bấy lâu trong một chính phủ liên hiệp, địa điểm Bộ trưởng Ngoại giao bao giờ cũng song song là Phó Thủ tướng. Trong các cuộc khảo sát dư luận ở Đức đa dạng năm qua ông luôn được xếp hạng tín nhiệm cao nhất, là chính trị gia được yêu mến nhất của Đức.

Người “đứng vững trên mặt đất”

Tương lai của ông Steinmeier không bắt đầu bằng hoạt động ngoại giao nhiều năm kinh nghiệm, mà khiến công việc tìm hiểu, giảng dạy luật pháp. Khi chuyển về Hanover khởi đầu tương lai công chức của mình, ông đi lên trong khoảng chức phận chuyên viên, cấp phòng, cấp vụ, quốc vụ khanh và sau này cấp bộ trưởng ở Berlin. Cũng chính bởi vậy ông được bình chọn là một chính trị gia “đứng vững trên mặt đất”, không giống những người đi lên mau lẹ trong khoảng các hoạt động đảng phái, phong trào, “chân không chạm đất”.

Trong thời điểm 6 năm làm Chánh Văn phòng Thủ tướng kiêm Đặc phái viên về tình báo, khác lạ khi là người trực tiếp quản lý “nhóm các quốc vụ khanh” về hợp tác trong EU, ông được cho là đã tích lũy khá phổ quát kinh nghiệm về đối ngoại. Bốn tuần 11/2005, khi Thủ tướng Merkel đề nghị ông Steinmeier giữ chức Bộ trưởng Ngoại giao trong Chính phủ mới của bà thì phần nhiều dư luận có phần ngỡ ngàng vì Steinmeier được coi là người thân tín nhất của ông Schroeder, đối thủ chính trị của bà Merkel. Ngược lại trong giới chuyên ngành, nhất là các nhà ngoại giao chuyên nghiệp, lại hoan nghênh việc bổ nhiệm này. Hans Dietrich Genscher, nguyên Chủ tịch Đảng dân chủ tự do Đức FDP và ngoại trưởng kỳ cựu nhất ở Đức dưới thời Thủ tướng Helmut Kohl cũng đánh giá cao quyết định này. Trong hai nhiệm kỳ là chủ tịch lĩnh vực ngoại giao, trong khoảng một luật gia, công chức hành chính ông đã biến thành biểu tượng của nền ngoại giao mềm mỏng dính nhưng kiên cường và hiệu quả của Đức.

Ông Steinmeier và người tiền nhiệm - cựu Tổng thống Joachim Gauck (trái). (Nguồn: DW)

Cũng với tư cách Bộ trưởng Ngoại giao, ông đã chạm mặt, xúc tiếp với đa dạng đối tác làm ăn nước ngoài, kiên trì tìm đoạn đường hội thoại khắc phục mâu thuẫn quốc tế, như trong các cuộc khủng hoảng Ukraine, xung đột Trung Đông, nhân tố Afghanistan, chia rẽ trong EU vì nhân tố ghen nạn. Ông cũng bền chí con đường hội thoại với Nga và Tổng thống Putin hay cả với Thổ Nhĩ kỳ của Tổng thống Erdogan khi đa phần các nước EU quay lưng.

Dù vậy, ông cũng là người rất giữ nguyên lý trong những vấn đề mà ông cho là “cơ sở vật chất của nền dân chủ”. Khi đang là Ngoại trưởng, ông cũng không ngại phân trần sự thuyệt vọng trước kết quả bầu cử ở Mỹ và gọi ông Donald Trump là “người gieo rắc lo lắng” và “mị dân”. Trong phát biểu nhậm chức ngày 22/3, tuy không nêu tên trực diện Tổng thống Mỹ nhưng ông nghĩ là quả đât cần bền chí kháng cự chủ nghĩa cực cam đoan, mị dân. Riêng đối với những phát biểu có tính thóa mạ, xúc phạm Đức và Thủ tướng Đức của Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan, tân Tổng thống Steinmeier cũng không ngại gọi tên và yêu cầu ông Erdogan chấm dứt ngay những giọng điệu so sánh Đức với “quốc xã” hay “phát xít”.

Ông được dư luận nội địa cũng như quốc tế bình chọn là nhà ngoại giao có thú vui thân thiết và việc ông được bầu khiến nguyên thủ đất nước của Đức trong giai đoạn hiện nay là “Glückfall” (hiện tượng may mắn) vì với ông, nước Đức có một nguyên thủ không chỉ rành rẽ những trắc trở nội địa, mà còn có thể bình chọn, nhìn kiếm được nước nhà “bằng cái nhìn từ bên ngoài”. Cũng vì là nhà ngoại giao nên ông không mất đa dạng thời điểm để “học hỏi” những lễ tân ngoại giao hay “làm cho quen” với trái đất bên ngoài hay các nhà chỉ huy nước ngoài.

Đi cùng ông lần này sang Phủ Tổng thống, Lâu đài Bellevue có cả những người tâm phúc của ông ở Bộ Ngoại giao, những người đã cùng làm việc với ông trong nhì nhiệm kỳ Bộ trưởng. Đáng để ý trong số đó là ông Steinlein vốn nguyên là Đại sứ sau cuối của Cộng hòa dân chủ Đức tại Paris và từ 1999 đảm đương phòng ban tin báo tại Bộ Ngoại giao. Ông Steinlein sẽ là Chánh Văn phòng Tổng thống, là cánh tay phải tạo điều kiện cho Tổng thống quản lý công việc. Ngoài ra một “kĩ năng trẻ” của Bộ Ngoại giao là Wolfgang Silbermann - 30 tuổi, ra trường đại học ở Oxford và Havard và đa dạng năm qua là người viết chính những diễn văn của Ngoại trưởng Steinmeier - cũng sẽ theo ông để giúp ông có những bài diến thuyết làm nên “sức mạnh của lời nói” như phương pháp mà người ta ví von địa điểm của Tổng thống Đức.

Một con người hiền hậu

Là một công chức từ hạ tầng đi lên nên ông Steinmeier là người luôn gắn bó với cư dân. Khi ông được SPD trưng bày làm cho người tìm việc Quốc hội Liên bang tại khu vực bầu cử Havelland, bang Brandenburg vốn là một bang Đông Đức kinh tế lờ lững phát triển, rộng rãi người tỏ nghi hoặc vì một “Wessi” (người phía Tây Đức) như ông niềm nở gì đến “Ostsis” (người Tây Đức) và chắc cũng chỉ “xuân thu hai kỳ” có mặt ở đây trong những thời điểm di chuyển tranh cử.

Tuy nhiên, trên thực tiễn ông đã gắn bó khăng khít với người dân khu vực này và góp phần tạo ra kinh tế, xã hội ở địa phương. Cư dân Havelland không chỉ nhân thức ông là nhà ngoại giao nay đây mai đó khắp nơi trên nhân loại mà còn nhân thức đến ông như một chính trị gia biết quan tâm đến những trở ngại “bé nhặt” của người dân.

Tổng thống Steinmeier và phu nhân - bà  Elke Büdenbender. (Nguồn: Reuters)

Về mái ấm ông Steinmeier, có một việc người dân nhớ mãi và truyền tụng đức tính thánh thiện hi hữu có của ông. Khi đang là bộ trưởng, ông xin nghỉ một thời gian để lo việc mái nhà và hôm sau người ta được tin ông đã hiến cho người bà xã của mình một bên thận để cứu bà khỏi bệnh, mặc dầu bạn dạng thân ông trước kia cũng đã phải ghép giác mạc để cứu đôi mắt của mình khỏi bị mù. Nhì bà xã chồng gắn bó với nhau trong khoảng hồi cùng học đại học luật ở Gießen.

Và cách đây không lâu nhất, ngay sau lễ tuyên thệ tại Quốc hội trưa 22/3, ông trở về Phủ Tổng thống để chuẩn y đội quân danh dự, một nghi lễ cao nhất bỏ ra cho Tổng thống khi nhậm chức. Sau khi quân nhạc cử quốc ca và đi thông qua giữa hàng quân, ông cùng Bộ trưởng Quốc phòng tới gặp gỡ, bắt tay những cư dân ra chào đón ông ở trong sân Phủ Tổng thống. Bất thần người ta thấy Tổng thống dừng lại, mở hàng dây kiểm soát an ninh mời một thanh nữ có tuổi bước ra cùng đi với cung phi chồng ông vào Lâu đài Bellevue. Trước hàng quân và đại chúng chào đón, ông cười ma lanh giới thiệu đây là mẹ ông, đã ngoài 90 tuổi; ông không nhân thức cụ cũng tới chúc mừng ông ở bên ngoài.

Mọi người đều cảm động về tình cảm ấm áp của Tổng thống nước bản thân.

Ông Frank-Walter Steinmeier sinh ngày 5/1/1956, từng học đại chuyên ngành nghề Luật và Chính trị tại Gießen trong khoảng năm 1976. Năm 1991 ông kiểm soát an ninh Luận án Tấn sĩ Luật về yếu tố người vô gia cư và quyền có nhà ở; từng khiến việc tại Đại học Tổng phù hợp Gießen. Cũng từ đó, ông bước tham gia đoạn đường hoạt động chính trị trong Đảng dân chủ thị trấn hội Đức SPD. Năm 1993 ông kiếm được lời mời của Thủ hiến bang Niedersachsen Gerhard Schroeder (sau này làm cho Thủ tướng Đức) về Hanover, ban đầu đảm nhận nhân tố tin báo và truyền thông, sau khiến cho Chánh Văn phòng Thủ hiến rồi Chánh Văn phòng Chính phủ bang Niedersachsen. Năm 1998, ông làm cho Quốc vụ khanh Phủ Thủ tướng, Đặc phái viên Chính phủ về công việc tình báo. Trong khoảng 1999 ông khiến cho Chánh Văn phòng Chính phủ Liên bang dưới thời của Thủ tướng Gehard Schroeder. Năm 2005 ông giữ chức Bộ trưởng Ngoại giao, trong khoảng 2007 kiêm Phó Thủ tướng. Năm 2009 ông được bầu đảm nhiệm Trưởng đoàn nghị viên Quốc hội Liên bang của SPD. Từ 2013 tới tháng 2/2017, ông quay về làm Bộ trưởng Ngoại giao dưới Chính phủ nhiệm kỳ 3 của Thủ tướng Angela Merkel. Ngày 12/2 cách đây không lâu, với phần nhiều phiếu, ông được Hội nghị Liên bang bầu làm cho Tổng thống thứ 12 của Đức.

Tổng thống Đức vui mắt về quan hệ phát hành mạnh với Việt Nam Ngày 10/11, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền vietnam tại Cộng hòa Liên bang Đức Đoàn Xuân Hưng đã trình thư Ủy nhiệm của ...

Xung lực mới cho quan hệ Việt Nam – Đức Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức, chiều ngày 15/10/2014, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã có cuộc chạm chán với Tổng thống Đức Joachim Gauck ...

Nguyễn Hữu Tráng (trong khoảng Berlin, CHLB Đức)

Xem nhiều hơn: bảo dưỡng điều hòa tại nhà