Thủ đô lúc này đã hết những đợt nắng hot kéo dài hay những trưa hè bước ra tuyến phố thôi cũng thấy hầm hập. Thời tiết nữ tính, trong vắt, tối ập xuống sẽ hơi lạnh. Trời vừa hửng nắng khi sáng sớm, đến trưa lại có thể mưa ào một cái như trút hết cái oi oi xuống mặt đất. Đi ra đường chẳng hề lo che chắn phổ quát như tầm giữa 04 tuần 6, bốn tuần 7 nữa, vậy nên tâm trạng cũng hoan hỉ hơn.
Phổ quát nửa kia mùa thu chỉ đơn giản là vì thứ tiết trời nữ tính, vui lòng ấy thôi. Người lại nhớ đôi ba món tiến thưởng vặt của mùa thu, nào hồng, nào cốm. Nhưng Thủ đô vào thu, trong khi phố Hàng Mã khởi đầu lấp láy màu đỏ đèn lồng, hay những tiếng trống kêu cạch cạch khó tính khởi đầu phổ thông dần, thì cũng là lúc người ta nhìn nhau nói: Lại một mùa Trung thu... Chắc chỉ độc nhất vô nhị có Tết Trung thu là cái Tết có thể biến đám người lớn trở thành bè bạn trẻ con, dù chỉ bằng những ký ức của những ngày đã cũ.
Những kỷ niệm của đồng đội người lớn bây chừ về Trung thu ngày xưa ấy bao giờ cũng có những đêm rước đèn, hay buổi phá cỗ trong sân nhà đồng đội. Đấy là cái thời chưa có điện thoại, tivi thỉnh thoảng cả xóm xem ghé của một nhà, là cái thời mà cứ buổi tối - đồng đội con trẻ ăn vội vàng bát cơm để ùa ra sân chơi. Mà thật ra khiến gì có đồ chơi, không biết quý khách thế nào, chứ tôi thường hay bứt lá rồi ngồi xé bé ra, giả vờ khiến lang y đang bốc thuốc, rồi khám bệnh cho thằng bạn láng giềng. Đồ chơi không có, thế nên mỗi đêm Trung thu giống như một đại tiệc linh đình trong mắt bè cánh con nít ngày ấy.
Trong khoảnh sân rất nhỏ bé thôi, chưng Tổ trưởng tổ dân thị trấn cùng đại chúng kê một cái bàn mica đặt giữa sân, phủ tấm khăn trải bàn màu xanh, ở trên đương nhiên là những thức tiến thưởng mùa Trung thu mà đứa trẻ nào cũng thuộc làu: Một con chó lông xù bằng bưởi, một đĩa hoa quả thật to mà tôi nhớ nhất là có nhiều quả hồng ngâm, chuối, rồi cốm non được bọc kì lạ trong lá sen, đầy đủ kẹo và bánh quy, và đương nhiên là bánh nướng, bánh dẻo, rồi thì một vài ba con lợn bánh nướng béo núc đặt trong giỏ đỏ - tiến thưởng.
Bữa cỗ Trung thu năm ấy chỉ vỏn vẹn có thế, nhưng tôi nhớ như in cảm giác nô nức của bản thân khi ấy. Tôi thích tới mức cứ nhấp nhổm trong khoảng khi các bác trong xóm mới… bê cái bàn ra sân. Nhớ nhất là hình ảnh của chính mình ngồi trên cái ghế nhựa, xung quanh là các anh chị lớn, mấy đứa bằng tuổi và cả tập thể chíp hôi đòi bế - phần nhiều đang ngồi vòng vo chiếc bàn mica bé dại được phủ vải xanh, phấn chấn giành giật nhau từng cái kẹo, từng miếng bánh hay con cá dẻo. Chẳng có nhạc xập xình, cũng chẳng có Tivi chiếu phim hoạt hình, thứ liên quan đến điện độc nhất vô nhị là ánh đèn tiến thưởng được bận bịu vội trong khoảng chiều. Âm thanh độc nhất vô nhị là tiếng cười nói huyên náo của bè đảng con trẻ, và tiếng trống tấn công rời rạc khó khăn hiểu khi cái trống rơi vào tay một đứa nhỏ tuổi. Những mảnh ký ức rất bé xíu, cũng không liền mạch, nhưng cảm xúc thì tới bây chừ nghĩ lại, vẫn còn có thể thấy sự rét mướt và niềm vui trong trắng kỳ lạ len lỏi và đập thình thịch triền miên trong trái tim với tốc độ cao chán của một kẻ trưởng thành.
Có một năm, trong xóm không công ty phá cỗ, nhưng mẹ đưa tôi và nhị đứa nữa trong xóm đi một vòng loanh quanh xã để rước đèn. Thật ra rước đèn là một hoạt động rất… nhanh chán với một đứa trẻ em, chỉ đơn giản là cầm chiếc đèn lồng và đi quanh phố thôi mà. Nghĩ lại cũng thấy lạ, sao hồi đấy lại thích thế? Đèn lồng của tôi làm theo hình một hero hoạt hình mà tôi không nhớ nổi tên nữa, khiến cho bằng giấy xếp màu hồng, rất xinh. Chúng tôi cứ thế chậm rì rì rãi đi trên đoạn đường nhấp nhoáng ánh bạc của trăng, vừa đi vừa thì thầm, trong lào xào lá cây đu đưa giữa cái tiết trời êm dịu, giá lạnh của một đêm mùa thu. Bây giờ, khi viết những dòng này tham gia một đêm bốn tuần 9 giao mùa, tôi vẫn nhớ như in hình ảnh chiếc đèn lồng toả ra thứ ánh sáng quà dễ chịu thế nào, và những câu chuyện luyên thuyên của mẹ, của tôi và hai đứa tinh ma kia vui ra sao.
Có nhẽ, ngoài Tết ra thì chỉ có Trung thu mới khiến người ta có phổ biến xúc cảm nhớ thương, hoài niệm về một thời tuổi thơ như thế. Chỉ khác một vấn đề, Tết gợi về nỗi thương nhớ đoàn viên, về gia đình, về những cột mốc trong cuộc thế mỗi người. Còn Trung thu lại gợi nhắc một cái gì đấy đứng chơi vơi giữa lằn rỡ của thú vui nữ tính và sự nuối tiếc nuối. Một cảm giác vừa hân hoan khi biết rằng một phần đẹp tươi của tuổi thơ vẫn hiển hiện, và một rung động trầm bi tráng nhắc ta rằng cả một ấu thơ đã lùi xa, êm ả và chẳng bao giờ có thể quay lại được nữa.
Thật ra, tôi vốn là một kẻ cực đoan trong việc nhìn những cái gì truyền thống bị lai tạp giữa những gì tiến bộ. Tôi ghét đặc thứ bánh trung nhận được nhồi nhét nào vi cá, hồng sâm, bào ngư, hay vỏ bánh chocolate, bánh trung thu thạch? Tôi không chê chúng chán, tôi chỉ nghĩ rằng chúng là một loại bánh đắt tiền nào đó đội lốt bánh nướng, bánh dẻo. Bánh trung thu ngon có khi chỉ tậu hết một vài chục nghìn ở mấy xí nghiệp quà bánh quốc doanh. Những chiếc bánh chỉ nhân hạt sen xát, hay nhân đậu xanh, ở trong có 1-2 quả trứng muối. Nhắc mà thèm, chỉ thứ bánh đấy mới xứng đáng được gọi là bánh trung thu, mới xứng đáng được bày lên những mâm cỗ trông trăng, hay đặt cạnh ly trà mạn thơm như một vườn hoa sen. Thứ bánh mà chỉ cắn một miếng thôi, cả một mùa Trung thu, cả một tuổi thơ sẽ ngay lập tức ùa về như nghìn vạn mảnh kỷ niệm vỡ lẽ tung ra trong trí óc.
Có nhẽ quan điểm tương tự ở giữa kỷ nghuyên này là có đôi phần ích kỉ, là khốt ta bít và không biết dung hoà với giá trị văn minh. Nhưng nói thật đi xem nào, là một kẻ đã trải qua những mùa Trung thu có điều kiện kinh tế eo hẹp với con chó lông xù bằng bưởi và cái đèn cù nhóng nhánh xanh đỏ, bạn có thấy Trung thu thích hợp tí nào với mặt nạ đủ màu, hay những món đồ chơi bóng bẩy nhập khẩu không? Bạn có thấy, Trung thu có thể kết đôi với những thứ bánh nướng nghìn lớp, bánh nướng nhân phô mai hay bánh dẻo nhân mứt hay không? Chẳng tới nỗi là giận dữ trào dâng, nhưng cam kết những thứ đó chẳng hề là Trung thu của Bắc Việt, không hề là Trung thu mà trái tim bạn vẫn khắc khoải nhớ thương và réo rắt báo động mỗi khi gió heo may về.
Không thể đổ tại cho ai, cái sự cực cam đoan ấy là một sự cực đoan vô cùng ích kỷ của đám người lớn chúng ta. Lũ trẻ con thời tân tiến hình thành giữa kĩ nghệ và những giá trị mới, và chẳng bạn nào bảo chúng rằng chỉ ngồi phá cỗ trông trăng với nhau thôi cũng là một nụ cười phải hy vọng, cũng chẳng khách hàng nào nói rằng chỉ cầm đèn lồng và đi quanh khu thị trấn vào một đêm sáng trăng thôi cũng ghim lại một kỷ niệm mà có thể 10 năm, 20 năm nữa lớn lên - chúng sẽ nhớ về với một thú vui.
Nhưng càng cực cam đoan, ta càng cố kéo lại những hình ảnh tuyệt đẹp của Trung thu ngày trước, để bầy đàn con nhỏ trông thấy và được một lần nếm trải dư vị giản đơn mà rất êm ấm ấy. Chắc sẽ chẳng bao giờ, những món đồ chơi loè loẹt sẽ thay thế được đèn ông sao và những chiếc mặt nạ Thị Nở bằng giấy bồi, bởi dù cuộc lấn chiếm của chúng có mạnh mẽ tới đâu đi nữa, thì chí ít cũng sẽ có những người vẫn nhớ về ngày xưa, sẽ cầm chúng lên và đặt vào tay những em bé xíu, chú ý như thể trao lại một mảnh tuổi thơ của chính mình.
Ngay cả bài viết này cũng vậy, cả bài viết này cũng là của một kẻ đang cố sắm cho bản thân những sự đồng cảm, như một tiếng gọi xuống miệng giếng sâu để lắng nghe lời hồi đáp với những hoài niệm, khi một mùa Trung thu đã lại về, và những trái tim của người đã lớn lại đập triền miên, day kết thúc nhớ về một ấu thơ dễ thương đã để lại mãi đằng sau…
Xem tại: tintuc
Hãy Comment chuẩn SEO vừa làm tốt cho site của Bạn vừa không bị GOOGLE phạt. Nếu muốn lấy backlink hãy chèn URL không chèn code gắn text link. Biểu tượng hài hướcEmoticon